การอบรม “การสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับระบบการสะสมเครดิตเชิงสังคมจากเนื้อหา (Content Credit) ในกิจการโทรทัศน์เพื่อส่งเสริมเนื้อหาที่เป็นประโยชน์ต่อสังคม”
วันที่ 20 และ 30 ตุลาคม 2569 สำนักงาน กสทช. โดยสำนักกำกับผัง เนื้อหารายการ และพัฒนาผู้ประกาศในกิจการกระจายเสียงและโทรทัศน์ (ผส.) ได้จัดการอบรม “การสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับระบบการสะสมเครดิตเชิงสังคม จากเนื้อหา (Content Credit) ในกิจการโทรทัศน์เพื่อส่งเสริมเนื้อหาที่เป็นประโยชน์ต่อสังคม” โดยครั้งที่ 1 จัดขึ้นในวันที่ 20 ตุลาคม 2569 ณ โรงแรมแกรนด์ ฟอร์จูน จังหวัดนครศรีธรรมราช และครั้งที่ 2 จัดขึ้นในวันที่ 30 ตุลาคม 2569 ณ โรงแรม ดิ อิมพิเรียล โฮเทล แอนด์ คอนเวนชั่น เซ็นเตอร์ พิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเกณฑ์ (ตัวชี้วัด) การประเมินคุณภาพเนื้อหารายการ ประเภทรายการข่าว พร้อมทดลองใช้งานระบบจริงและรับฟังข้อเสนอแนะจากผู้ประกอบกิจการ นักวิชาการ และประชาชน เพื่อนำไปพัฒนาระบบให้มีประสิทธิภาพ โปร่งใส และเป็นที่ยอมรับจากทุกภาคส่วน
การจัดอบรม “การสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับระบบการสะสมเครดิตเชิงสังคมจากเนื้อหา (Content Credit) ในกิจการโทรทัศน์เพื่อส่งเสริมเนื้อหาที่เป็นประโยชน์ต่อสังคม” ครั้งที่ 2 ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.พิรงรอง รามสูต กสทช. ด้านกิจการโทรทัศน์ ได้กล่าวเปิดการอบรม โดยกล่าวว่า ในปัจจุบันอุตสาหกรรมสื่อเผชิญกับการแข่งขันที่เข้มข้น ทั้งจากแพลตฟอร์มดิจิทัล พฤติกรรมผู้ชมที่เปลี่ยนแปลงไป และแรงกดดันทางเศรษฐกิจ ขณะเดียวกัน ระบบเรตติ้งซึ่งใช้จำนวนผู้ชมเป็นตัวชี้วัดสำคัญในการหารายได้จากโฆษณา ก็ไม่ได้สะท้อนคุณภาพ ความคิดสร้างสรรค์ หรือประโยชน์สาธารณะของรายการได้อย่างครบถ้วนเสมอไป ทั้งนี้ เพื่อให้รายการที่มีคุณภาพและสร้างคุณค่าแก่สังคมสามารถแข่งขันและเติบโตได้อย่างยั่งยืน ไม่ใช่มีเพียงรายการที่ดึงดูดผู้ชมจำนวนมากเท่านั้นที่ได้รับโอกาสทางธุรกิจ กสทช. จึงมีแนวคิดในการพัฒนากรอบการประเมินคุณภาพรายการโทรทัศน์ เพื่อเป็นกลไกเสริมระบบเรตติ้ง โดยมุ่งสร้างแรงจูงใจให้ผู้ประกอบการลงทุนผลิตเนื้อหาที่มีคุณภาพ มีจริยธรรม และเป็นประโยชน์ต่อสังคมมากขึ้น
ทั้งนี้ หัวใจสำคัญในการประเมินต้องคำนึงถึงลักษณะเฉพาะของรายการแต่ละประเภท ไม่ว่าจะเป็นข่าว รายการเด็ก รายการบันเทิง ละคร หรือสารคดี โดยแบ่งเกณฑ์ออกเป็นสองระดับ ได้แก่ มาตรฐานพื้นฐานที่ทุกรายการพึงปฏิบัติ เช่น การเคารพสิทธิ การไม่สร้างอคติ และการไม่นำเสนอความรุนแรงอย่างไม่เหมาะสม กับ เกณฑ์คุณภาพที่สูงกว่ามาตรฐาน ซึ่งสะท้อนความคิดสร้างสรรค์ การส่งเสริมการเรียนรู้ และการสร้างคุณค่าหรือขับเคลื่อนสังคม
“แนวทางนี้ไม่ได้มุ่งเพียงตัดสินว่ารายการใดดีหรือไม่ดี แต่ต้องการสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการพัฒนาคุณภาพ และทำให้การผลิตเนื้อหาที่มีคุณค่ากลายเป็นทางเลือกที่ยั่งยืนสำหรับอุตสาหกรรมสื่อ” ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.พิรงรอง กล่าว
“การยกระดับคุณภาพสื่อไม่ใช่ภารกิจของหน่วยงานกำกับดูแลเพียงฝ่ายเดียว แต่เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของทุกภาคส่วน เราต้องร่วมกันสร้างระบบนิเวศที่ทำให้เนื้อหาคุณภาพไม่ใช่เพียงความตั้งใจที่ดีของคนทำสื่อ แต่เป็นสิ่งที่ได้รับการยอมรับ สนับสนุน และสามารถดำเนินต่อไปได้อย่างยั่งยืน” กสทช. ด้านกิจการโทรทัศน์ กล่าว
สำหรับการอบรมดังกล่าว มีทั้งการบรรยายให้ความรู้เกี่ยวกับเกณฑ์และตัวชี้วัดการประเมินคุณภาพรายการข่าว ซึ่งเป็นประเภทรายการนำร่อง ที่สำนักงาน กสทช. โดยความเห็นชอบของคณะทำงานกำหนดกระบวนวิธีวิทยาในการตรวจสอบและประเมินคุณภาพเนื้อหารายการ ได้ร่วมกันพัฒนาขึ้น เพื่อใช้เป็นต้นแบบในการศึกษาและทดลองดำเนินการประเมินคุณภาพเนื้อหารายการโทรทัศน์ ตลอดจนการอบรมและทดลองใช้งานระบบ Content Credit โดยเปิดโอกาสให้ผู้เข้าร่วมอบรมได้เรียนรู้ขั้นตอนและกระบวนการทำงานของระบบ ตลอดจนทดลองประเมินคุณภาพเนื้อหารายการผ่านระบบจริง เพื่อสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการใช้งานระบบ
นอกจากนี้ สำนักงาน กสทช. ยังได้เปิดเวทีรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากผู้เข้าร่วมอบรมในประเด็นต่าง ๆ ได้แก่ ความเหมาะสมของเกณฑ์และตัวชี้วัดการประเมินคุณภาพรายการข่าว ความเหมาะสมของความยาวและรูปแบบรายการข่าวที่นำมาใช้ประกอบการประเมิน ความยากง่ายและความสะดวกในการใช้งานระบบ Content Credit ตลอดจนข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง และจะนำข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะที่ได้รับจากการอบรมและรับฟังความคิดเห็นไปประกอบการพิจารณาปรับปรุงเกณฑ์ ตัวชี้วัด และระบบ Content Credit ให้มีความเหมาะสม สอดคล้องกับบริบทของอุตสาหกรรมโทรทัศน์ สามารถนำไปใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ส่งเสริมและยกระดับมาตรฐานเนื้อหารายการโทรทัศน์ของไทย สนับสนุนการผลิตเนื้อหาที่มีคุณภาพ มีความรับผิดชอบ และสร้างคุณค่าแก่สังคม อันจะนำไปสู่การพัฒนาระบบนิเวศสื่อที่มีคุณภาพและความยั่งยืนในระยะยาวต่อไป
